Jednym z podstawowych parametrów felgi jest rozstaw śrub. To od niego zależy, czy konkretny model może zostać zamontowany do piasty pojazdu. Zgodność wymiarów przekłada się przede wszystkim na bezpieczeństwo podczas jazdy. W tym artykule dowiesz się, czym dokładnie jest rozstaw śrub, jak go sprawdzić oraz samodzielnie zmierzyć. 

Mężczyzna sprawdza rozstaw felg w samochodzieFelgi mogą mieć różny rozstaw śrub.

Czym jest rozstaw śrub?

Rozstaw śrub felgi jest odpowiedzialny za dopasowanie obręczy do piasty. Wskazuje on dwa parametry, dzięki którym możliwy jest prawidłowy dobór obręczy. Są to:

  • liczba otworów montażowych,
  • średnica okręgu przechodzącego przez ich środki. 

Oznaczenie drugiej z wartości określa się powszechnie jako PCD, co oznacza z angielskiego Pitch Circle Diameter.

Zawsze otwory w płaszczyźnie montażowej obręczy muszą być zgodne z otworami w piaście samochodu. Tylko ich precyzyjne dopasowanie pozwala prawidłowo dokręcić śruby, co bezpośrednio przekłada się na bezpieczeństwo podczas jazdy. Najczęściej pojawiającymi się problemami, związanymi z nieprawidłowym doborem rozstawu są:

  • brak możliwości montażu felgi,
  • niewłaściwe osadzenie koła na piaście – centrowanie koła,
  • zwiększone obciążenie śrub, szpilek i piasty, a co za tym idzie, ich szybsze zużycie, 
  • bicie koła i drgania kierownicy przy hamowaniu, skutecznie obniżające komfort podróży.

Jak odczytać oznaczenie rozstawu śrub?

Dużo osób, które chcą samodzielnie serwisować swoje auto, zastanawia się, jak odczytać rozstaw śrub na feldze. Na rynku europejskim zapis tego parametru został zunifikowany. Zawsze składa się z dwóch części, np. 5x112, chociaż niekiedy poprzedza go skrót PCD. Oznacza to felgę z pięcioma otworami na śruby rozmieszczonymi na okręgu o średnicy 112 mm.

Czasami może zdarzyć się, że rozstaw śrub w feldze będzie podany w calach. W takiej sytuacji konieczne jest skorzystanie z przelicznika: 1 cal to równowartość 25,4 mm. 

Przelicznik podstawowych rozstawów śrub w calach i milimetrach:

CaleMilimetry
3x4.413x112
4x4.124x130
5x6.505x165.1
6x4.506x114.3
6x4.536x115
6x4.726x120
6x4.926x125
6x5.006x127
6x5.316x135
6x5.506x139.7

Czy na feldze jest napisany rozstaw śrub?

Obecnie ustawodawca nie wymaga na producentach felg wskazywania rozstawu śrub, jednak bardzo często jest on tam umieszczany. Najczęściej te oznaczenia są wybite lub odlane na wewnętrznej stronie ramion lub w okolicy piasty. 

Warto jednak wiedzieć, gdzie można zweryfikować tę wartość, ponieważ część producentów nie podaje tych informacji, a w przypadku starszych modeli zapis może być niewidoczny. 

Jak sprawdzić rozstaw śrub w feldze?

Każdy właściciel pojazdu ma do wyboru kilka rozwiązań, które pozwalają mu na sprawdzenie poszukiwanego parametru. Są to:


Jak sprawdzić rozstaw śrub bez oznaczeń?

Brak dokumentacji technicznej, zakup używanych obręczy czy starcie się oznaczeń to najczęstsze powody, które sprawiają, że właściciele pojazdów decydują się na wykonanie pomiaru. Należy pamiętać, że rozstaw otworów w piaście jest odgórnie określony dla danego auta i do tego parametru każdorazowo powinniśmy dopasowywać nowe felgi. 

Mierząc rozstaw śrub na feldze należy zachować szczególną ostrożność. Nawet niewielka pomyłka może sprawić, że obręcz będzie w nieprawidłowy sposób zamontowana w pojeździe. W konsekwencji jego eksploatacja może stwarzać poważne zagrożenie zarówno dla bezpieczeństwa samego kierowcy i pasażerów, jak i innych użytkowników drogi.

Niezbędne narzędzia do tego, by zmierzyć rozstaw śrub w feldze

Aby w sposób prawidłowy zmierzyć rozstaw śrub w feldze należy przygotować podstawowe narzędzia. Zdecydowanie najlepszym wyborem będzie suwmiarka. W sytuacji krytycznej można skorzystać także z klasycznej miary lub linijki, chociaż w ich przypadku ryzyko błędu może być wyższe. Narzędzia te cechuje mniejsza dokładność pomiarowa. 

Najczęstsze błędy podczas pomiaru:

Podczas pomiaru rozstawu śrub należy zachować szczególną ostrożność. Stąd też przed rozpoczęciem pracy należy pamiętać, jakie są najczęściej popełniane błędy, które mogą zakłamać wyniki:

  • pomiar między niewłaściwymi punktami, 
  • mierzenie średnicy otworu zamiast rozstawu, 
  • zaokrąglanie wyniku, 
  • używanie taśmy mierniczej przy małych wartościach. 

Jak zmierzyć rozstaw śrub w feldze z parzystą liczbą otworów?

Sposoby na sprawdzenie rozstawu śrub różnią się w zależności od tego, czy mamy parzystą czy nieparzystą liczbę otworów. Cztery otwory najczęściej spotyka się w popularnych autach osobowych – miejskich, małych i kompaktowych oraz starszych modelach z segmentu B i C. Do najpopularniejszych wymiarów należy zaliczyć: 4 x 98, 4 x 100 czy 4 x 108.

Dwa sposoby na to, jak zmierzyć rozstaw śrub w felgach z 4 otworami? 

  1. Zmierz odległość między dwoma otworami znajdującymi się naprzeciwko siebie – od wewnętrznej krawędzi jednego otworu do zewnętrznej krawędzi przeciwległego. Otrzymany wymiar jest rozstawem śrub felgi.
  2. Odmierz odległość między środkami przeciwstawnych otworów. Taki pomiar daje najbardziej precyzyjny wynik, jednak w warunkach domowych wyznaczenie środka otworu może być trudne.

Felgi posiadające 6 otworów montażowych znajdziemy w większych pojazdach. Powszechnie stosuje się je w pick-upach, samochodach terenowych czy większych autach użytkowych. Często spotykane rozstawy to m.in. 6x139,7. W tym przypadku także najskuteczniejszym sposobem pomiaru będzie sprawdzenie odległości między środkami dwóch przeciwległych otworów. 

Większość kierowców raczej nie będzie miała kontaktu z felgami z ośmioma otworami. Tak duże piasty znajdziemy w ciężkich autach dostawczych, pojazdach specjalistycznych, a nawet części ciężarówek. 

schemat mierzenia rozstawu śrub przy parzystej liczbie otworów
Jak zmierzyć rozstaw śrub w feldze na 4 otwory? Metody.

Jak zmierzyć rozstaw śrub felg na 5 otworów?

Obecnie najczęściej spotykane są felgi z pięcioma otworami. Stosuje się je w samochodach klasy średniej i wyższej czy cieszących się dużą popularnością SUV-ach. 

W przypadku obręczy z pięcioma otworami, mierzenie rozstawu śrub felgi okazuje się większym wyzwaniem niż w wariantach parzystych. Modele tego typu nie mają przeciwległych wpustów na szpilki, które ułatwiają tę czynność. Stosuje się zatem inną zasadę. 

Dwa sposoby na to, jak zmierzyć rozstaw śrub w feldze na 5 otworów:

  1. Zmierz odległość od zewnętrznej krawędzi jednego otworu montażowego do środka drugiego otworu, który nie sąsiaduje z pierwszym. Otrzymany wynik odpowiada rozstawowi śrub (PCD).
  2. Zmierz odległość między środkami dwóch otworów znajdujących się obok siebie. Aby uzyskać rozstaw śrub wynik pomnóż przez współczynnik 1,701.
schemat mierzenia rozstawu śrub przy 5 otworach
Jak zmierzyć rozstaw śrub w feldze na 5 otworów? Metody.

Rozstaw śrub na 5 otworów jest aktualnie najczęściej stosowany w nowych samochodach osobowych. Możemy spotkać tu następujące rozstawy śrub:

Co zrobić, gdy rozstaw śrub felgi się nie zgadza? 

Jeśli różnica pomiędzy naszymi pomiarami a wybranymi obręczami jest minimalna, wynosząca 1-2 mm, można zastosować odpowiednie nakrętki lub śruby pływające. Umożliwią one zamontowanie felgi o odrobinę różniącym się rozstawie. Innym rozwiązaniem jest także wybór specjalnych dystansów do felg. Podobnie jak w przypadku pomiaru rozstawu felg, także i tu niezwykle ważna będzie dokładność wymiarów. 

Mężczyzna w warsztacie dokręca śrubę w felgachSprawdzenie rozstawu felg można wykonać także w warsztacie.

Rozstaw śrub a inne parametry felgi – wiedza uzupełniająca

Dopasowanie felgi do samochodu to czynność dość skomplikowana, wymagająca sprawdzenia wielu parametrów. Aby mieć pewność, że obręcz będzie można zamontować, należy sprawdzić:

Jednym z podstawowych parametrów felgi obok rozstawu śrub jest rozmiar otworu centralnego felgi (określany także jako CB – Center Bore). Oznacza on średnicę otworu znajdującego się na środku obręczy. Element ten osadza się na piaście pojazdu. Zbyt mały uniemożliwi montaż felgi, zbyt duży natomiast może zostać skorygowany za pomocą pierścieni centrujących. 

Kolejnym ważnym elementem jest sprawdzenie ET felgi. Określa ono odległość między płaszczyzną montażową obręczy a jej osią symetrii. Najprościej mówiąc, to od tej wartości zależy głębokość osadzenia koła w nadkolu, czyli położenia względem zawieszenia i nadwozia. 

Wybierając obręcz należy także pamiętać o średnicy i szerokości obręczy. Obie określane są w calach. Znając wszystkie te parametry, będziesz wiedzieć, jak dobrać felgi do auta.