Używanie nadmiernie zużytych opon grozi niebezpieczeństwem. Warto więc regularnie kontrolować stan opon w swoim aucie. Jak sprawdzić czy opony nadają się do dalszej eksploatacji?
Jaka opona jest zużyta?
-
opona, której głębokość bieżnika osiągnęła poziom wskaźnika zużycia TWI (1,6 mm) znajdującego się w kilku miejscach na obwodzie opony,
-
opona zużyta to również taka, która posiada uszkodzenia uniemożliwiające jej dalsze użytkowanie,
-
zużytą oponą będzie również taka, która z racji wieku nie nadaje się do dalszej eksploatacji.
Jaki rodzaj zużycia dyskwalifikuje oponę z dalszego użytku?
-
zużycie bieżnika - gdy bieżnik ma mniej niż 1,6 mm.,
-
separacja elementów opony, w tym odklejenie bieżnika,
-
zdeformowanie lub odkrycie drutówki (elementu opony, na którym montowana jest ona na feldze),
-
plamy, odparzenia wewnątrz opony na warstwie butylowej (tak zwane zużycie marmurkowate),
-
wybrzuszenia, deformacje na boku opony związane z pęknięciem nitek osnowy opony,
-
wszelkie przecięcia i rozdarcia gumy boków opony (nawet powierzchowne), które mogą doprowadzić do uszkodzenia nitek osnowy opony.
Przeczytaj więcej o uszkodzeniach eksploatacyjnych opon.
Jeśli oglądając oponę zauważymy, którykolwiek z powyższych objawów, należy zwrócić się po opinię do profesjonalnego serwisu.
Zużycie opon - symbol TWI informuje o zużyciu opony do granicy 1,6 mm
Głębokość bieżnika a własności trakcyjne opony
Opona z bieżnikiem o minimalnej dopuszczalnej głębokość jest bez porównania gorsza od opony z całym bieżnikiem zwłaszcza jeśli chodzi o zjawisko aquaplaningu i kierowalność na mokrej nawierzchni. Opona, której głębokość bieżnika wynosi 4 mm na mokrej nawierzchni posiada tylko 65 procent przyczepności opony z bieżnikiem 8 mm. Z kolei opona o ustawowej głębokości 1.6 mm na mokrej nawierzchni posiada tylko 40 procent przyczepności opony nowej.
Dowiedz się więcej - zużycie bieżnika a wpływ na trakcję w teście ADAC.
Zużycie opon: wybrzuszenie z boku opony, fot. Michelin
Jakie są rodzaje zużycia opon i po czym je rozpoznać?
Jeśli chodzi o typy zużycia bieżnika możemy wymienić:
-
zużycie normalne,
-
zużycie niesymetryczne,
-
zużycie okrągłe (barków),
-
zużycie środka (wklęsłe),
-
zużycie miejscowe,
-
ząbkowanie.
Zużycie normalne występuje, gdy opona zużywa się w sposób jednolity, na całej szerokości i obwodzie bieżnika.
Zużycie niesymetryczne występuje, gdy jedna ze stron bieżnika zużywa się szybciej niż druga. Związane może to być z nieprawidłową zbieżnością kół.
Zużycie w strefie barków (zużycie okrągłe) występuje, gdy wysokość pozostałego bieżnika na środku jest wyższa niż na barkach.
Zużycie środkowej części bieżnika (wklęsłe) ma miejsce wtedy, gdy podróżujemy ze zbyt wysokim ciśnieniem w kołach. Strefa kontaktu ograniczona jest do środkowej części bieżnika, która jest wypychana pod wpływem ciśnienia wewnętrznego opony, co powoduje zużycie środkowej części bieżnika.
Zużycia miejscowe mogą być spowodowane na przykład nagłym hamowaniem na zablokowanych kołach w przypadku samochodów niewyposażonych w ABS. Ma wtedy intensywne zużycie opony na części obwodu opony. Taki typ zużycia może też wynikać z problemów z jakością danej opony.
Zużycie opon: dwa typowe zużycia opon wynikające z nieprawidłowego ciśnienia w oponach.
Zużycie opon: dwa zużycia opon wynikające z zawieszenia pojazdu lub złego wyważenia kół.
Często występującą formą zużycia jest ząbkowanie. Zużycie to przejawia się przez nierównomierne zużycie klocków bieżnika. Przyjmuje postać ząbków, które są widoczne i wyczuwalne przy dotknięciu dłonią. Jego powstawanie jest zjawiskiem w zasadzie nieuniknionym jednak intensywność może być różna i zależy od bardzo wielu czynników, takich jak:
Opony silnie zząbkowane mogą być uciążliwe w użytkowaniu ze względu na generowany hałas i drgania. Aby zmniejszyć skalę problemu warto co 10 000 km rotować koła, przestrzegać właściwego ciśnienia i obciążenia oraz dbać o stan elementów zawieszenia.
Kiedy reklamować opony?
Nie można wykluczyć, że anormalne zużycie opony może być związane z wadami fabrycznymi opony. Jeśli wiemy, że użytkowaliśmy opony w sposób właściwy, respektując zalecane ciśnienie i dopuszczalne obciążenia oraz że stan naszego samochodu jest bez zarzutu, a opona zużywa się w sposób anormalny, może to sugerować problem z jakością opony. Zwłaszcza zbyt szybkie zużycie i wszelkiego rodzaju zużycia miejscowe i mogą być z tym związane.
Zużycie opony a zachowanie bezpieczeństwa na drodze
Wpływ zużycia opon na bezpieczeństwo można rozpatrywać dwojako.
-
po pierwsze, wpływ zużycia na zachowanie opony i jej parametry. Płytki bieżnik to większe prawdopodobieństwo kłopotów z opanowaniem samochodu zwłaszcza na mokrej jezdni, większa podatność na aquaplaning,
-
po drugie, prawdopodobieństwo wystąpienia zdarzenia wynikającego ze zużycia. Chodzi tu o pęknięcie, odklejenie się bieżnika, zejście opony z felgi i temu podobne zdarzenia.
Jak dbać o opony?
Zużycie naszych opon w dużym stopniu zależy od nas samych. To jak długo na nich pojeździmy i czy powodem ich wymiany będzie zużycie bieżnika czy uszkodzenie, może wiązać się z następującymi czynnikami:
-
właściwe ciśnienie, dostosowane do obciążenia,
-
przestrzeganie maksymalnego obciążenia,
-
warunki użytkowania (miasto, trasa, tereny podgórskie, ilość zakrętów),
-
styl jazdy, nagłe hamowanie, przyśpieszanie,
-
odpowiednie sezonowe przechowywanie (odpowiednie warunki, pozycja),
-
unikanie gwatłownych najazdów na przeszkody (dziury w drodze, krawężniki),
-
kontrola stanu technicznego pojazdu (geometria, zbieżność, stan zawieszenia).
Najistotniejszym elementem wydaje się być regularna kontrola właściwego ciśnienia w kołach. Istotne jest tutaj słowo "właściwe"- czyli zgodne z zaleceniami producenta i warunkami użytkowania. Ciśnienie nie powinno być ani zbyt wysokie, ani tym bardziej zbyt niskie. Pamiętajmy, że ciśnienie zaniżone o 20% powoduje skrócenie życia opony o 30%, ale też wydłuża znacznie drogę hamowania i zwiększa zużycie paliwa.