Ranking opon – jak przeprowadza się testy opon?

Ranking opon powstaje na bazie wyników testów opon. Jak przeprowadza się testy opon? Które osiągi opon są mierzone i w jaki sposób? Sprawdź!

Testy dotyczące suchej i mokrej nawierzchni mogą być przeprowadzane na torach testowych. Wśród dziennikarzy motoryzacyjnych, szczególnym powodzeniem cieszy się tor Continentala.

Natomiast testy na śniegu i lodzie przeprowadzane są wysoko w górach lub w Skandynawii – zwłaszcza, gdy odbywają się przed rozpoczęciem sezonu zimowego. Testy te, przeprowadza się często po zapadnięciu zmroku, kiedy warunki pogodowe są ustabilizowane, aby uniknąć zmian konsystencji śniegu w trakcie trwania testu. Również w trakcie badania przyczepności w warunkach innych niż zimowe temperatura nie może się zmieniać o więcej niż 10 stopni C.

Które rozmiary pojawiają się w rankingach opon?

ADAC szczyci się tym, że od lat sam pobiera opony do rankingu opon z rynku. Nie ma więc teoretycznie niebezpieczeństwa, że producent dostarczy opony przygotowane specjalnie do testów. Testowane są te rozmiary, które są najpopularniejsze, co z punktu widzenia ogromnej rzeszy kierowców jest zabiegiem jak najbardziej korzystnym, gdyż właśnie na takich oponach jeżdżą i dzięki temu mają pogląd na ich segment opon. W przypadku rankingu ADAC w tym roku był to rozmiar 185/60 R14 oraz 205/55 R16, a latach poprzednich 195/65 R15, 155/70 R13 oraz 175/65 R14.

Najpopularniejsze rozmiary są też zwykle wybierane do testów przez dziennikarzy. Producenci rozpoczynając projektowanie gamy, właśnie tym rozmiarom poświęcają najwięcej uwagi i to one są zwykle najbardziej dopracowane- stanowią one niejako pień gamy, od którego dokonuje się następnie podział na poszczególne gabaryty. Producenci mają świadomość, że te opony będą testowane i od ich wyników zależy pozycja całej gamy. Czy inne rozmiary będą zatem gorsze, niż te, nazwijmy je pilotujące gamę? Ewentualne różnice są możliwe, ale raczej będą one minimalne i nieodczuwalne dla kierowcy.

Czy testowane opony są zupełnie nowe?

Ranking opon powstaje w oparciu o testy opon "dotartych". Dlaczego?

Proces wulkanizacji, zwłaszcza opon zimowych, to z technologicznego punktu widzenia bardzo wymagająca operacja. Ich bieżniki mają bardziej zróżnicowane kształty i w celu uniknięcia niedolewów klocków bieżnika i lamelek oraz ułatwienia rozładunku opon z formy wulkanizacyjnej są one malowane za pomocą specjalnego płynu antyadhezyjnego. Minusem tego zabiegu jest pozostawienie cienkiej warstwy na powierzchni gumy, która może sprawiać, że opona świeżo wychodząca z fabryki nie będzie wykazywała się pełnymi właściwościami. Dlatego też ETRTO (The European Tyre and Rim Technical Organisation) w metodyce pomiarowej wskazuje konieczność dotarcia opon na dystansie co najmniej 100km przed rozpoczęciem pomiarów czy testów.

Czy testy odbywają się w autach z systemami ABS, ESP?

Testy hamowania do rankingu opon przeprowadza się na pojazdach z systemami typu ABS, aby wyeliminować wpływ kierowcy i zapewnić stabilną, prostoliniową drogę hamowania. Wyniki osiągane przez poszczególne opony, ale też przez jeden komplet w kolejnych przejazdach, mają być wolne od przekłamań wynikających z:

• techniki hamowania,
• błędów kierowcy,
• różnic wynikających z charakterystyki konkretnego samochodu ( np. zarzucanie tyłem w czasie hamowania).

Celem jest uzyskanie obiektywnych wyników, obarczonych jak najmniejszym błędem.
Czy dla kierowców, którzy mają auto bez ABS takie wyniki są w jakiś sposób miarodajne? Teoretycznie, opona najlepsza w próbie wykonanej autem z ABS, powinna uzyskać również dobry wynik w aucie bez ABS, przy zastosowaniu odpowiedniej techniki hamowania (pulsacyjnej). Bez zastosowania techniki hamowania pulsacyjnego, koła się zablokują i pojazd płynie.
Systemy wspomagające kierowcę, ABS czy ESP w czasie testów mogą być włączane lub wyłączane w zależności od tego, co nakazuje metodyka pomiarowa (w konkretnym typie próby ich ingerencja może pomóc lub zaszkodzić). W czasie prób wykorzystywane są też inne urządzenia takie jak wysoce precyzyjne odbiorniki GPS, które rejestrują chociażby takie parametry jak prędkość, tor jazdy, przyśpieszenia czy czasy przejazdów. W poszczególnych próbach wykorzystywane są też systemy komputerowe rejestrujące takie parametry jak obroty kół, uślizg, przeciążenia, a w przypadku pomiarów hałasu i komfortu poziomu drgań i natężenia dźwięku.

Co to są próby obiektywne i próby subiektywne?

Ranking opon tworzony jest w oparciu o dwie kategorie prób:

• obiektywne,
• subiektywne.

Wynikami prób obiektywnych są parametry, które zostały pomierzone przez aparaturę pomiarową. W trakcie tych prób, rola kierowcy testowego ogranicza się do postępowania zgodnie z procedurami, w sposób jak najbardziej powtarzalny. Do prób obiektywnych zaliczamy:

• pomiar drogi hamowania,
• próby przyśpieszania na różnych nawierzchniach- mierzymy dystans po jakim osiągnięta zostanie określona prędkość (lub czas osiągnięcia tej prędkości),
• poziom hałasu zewnętrznego i wewnętrznego (mierzony za pomocą urządzeń pomiarowych, a nie oceny komfortu akustycznego przez kierowcę),
• opory toczenia (badanie maszynowe- wyrażone w kg/tonę),
• trwałość- próby maszynowe albo jazda długodystansowa- stopień zużycia bieżnika, głębokość bieżnika, równomierność zużycia, ewentualne występujące anomalia i uszkodzenia,
• trakcja na śniegu- za pomocą GPS mierzy się maksymalną wartość przyśpieszenia. Po przemnożeniu tego przyśpieszenia przez masę otrzymujemy wartość siły uciągu wyrażoną w daN.

Próby subiektywne rankingu wymagają od kierowcy dużej dyscypliny i doświadczenia, gdyż to właśnie od tych atrybutów zależą wyniki tych prób. Przykładem może być przejazd torem o sporej ilości zakrętów na czas, czy też ocena komfortu. Muszą być one wykonywane przez profesjonalnego kierowcę, który dzięki swojemu doświadczeniu i doskonałemu opanowaniu technik testowych ma znikomy wpływ na wyniki i zapewnia wysoką powtarzalność między poszczególnymi przejazdami. Cykl szkoleniowy profesjonalnego kierowcy testującego opony dla potrzeb producenta opon trwa około 3-4 lata. Dodatkowo kierowcy ci bardzo często mają doświadczenie wyczynowe.

Co to są opony referencyjne?

Opony referencyjne to punkt odniesienia dla wyników testów, tworzących ranking opon. Jest to komplet opon nie będący przedmiotem testu, który jest stosowany na początku i na końcu procesu testowania. Osiągi tych opon stanowią bazę, w stosunku do której porównuje się wyniki pozostałych opon.
Opon referencyjnych używa się także w trakcie testu, aby kierowca testowy miał punkt odniesienia umożliwiający mu stwierdzenie ewentualnych zmian warunków, w których odbywa się test.

W jaki sposób testujemy poszczególne osiągi?

Poniżej zebraliśmy typowe próby przeprowadzane w celu zbadania poszczególnych osiągów. Podzielone są na trzy typowe stany nawierzchni – suchą, mokrą i zaśnieżoną.
Zwykle, aby uzyskać użyteczne wyniki, badania przeprowadza się w odniesieniu do zestawu opon referencyjnych. Dodatkowo aby dane były użyteczne ze statystycznego punktu widzenia, próby przeprowadza się kilkakrotnie. ETRTO definiując zasady pomiaru efektywności hamowania na śniegu (przyczepności) mówi o powtórzeniu próby co najmniej 8 razy dla danego kompletu opon. Istotne jest też, aby odchylenie standardowe pomiarów, nie było większe niż 10% średniego rezultatu. Dlatego też wartości skrajne pomiarów są odrzucane.

Sucha nawierzchnia

Przyczepność

• Przyśpieszanie na suchej nawierzchni.
• Hamowanie na suchej nawierzchni ze 100km/h z włączonym systemem ABS.

Zachowanie - kierowalność

• Jazda na czas po trasie testowej.
• Zachowanie w zakrętach (na granicy przyczepności- przyczepność poprzeczna).

Komfort (bada się w ten sam sposób dla testów na suchej, mokrej nawierzchni i na śniegu)

• Pomiar hałasu zewnętrznego.
• Komfort akustyczny i mechaniczny.

Opory toczenia (bada się w ten sam sposób dla testów na suchej, mokrej nawierzchni i na śniegu)

• Testy maszynowe.

Trwałość (bada się w ten sam sposób dla testów na suchej, mokrej nawierzchni i na śniegu)

• Testy maszynowe.
• Próby najazdu na krawężnik itp.

Mokra nawierzchnia

Przyczepność

• Hamowanie na mokrej nawierzchni ze 100km/h z włączonym systemem ABS.
• Przyśpieszanie na mokrej nawierzchni.

Zachowanie-kierowalność

• Jazda na czas po trasie testowej.
• Jazda po okręgu (w tym jazda po różnych nawierzchniach).

Aquaplaning

• Aquaplaning wzdłużny.
• Aquaplaning poprzeczny.

Śnieg

Przyczepność

• Hamowanie na śniegu z 50km/h z włączonym systemem ABS.
• Przyśpieszanie na śniegu z ASR do 25km/h.
• Trakcja na śniegu- uciąg.

Zachowanie -kierowalność

• Jazda po ośnieżonej trasie.

Więcej o rankingach opon:

Ranking opon - czy można wierzyć testom opon?

Ranking opon - jak testuje się przyczepność opon?

Opinie użytkowników

Testy opon ADAC