Świadomość na temat szkodliwości olejów aromatycznych stosowanych do produkcji opon jest niewielka. Tymczasem część z nich jest zakazana w UE. Najnowszy raport ETRMA wskazuje, że miliony importowanych opon mogą być niezgodne z unijnymi przepisami. Postanowiliśmy przybliżyć to istotne zagadnienie.
Jakich informacji szukasz?
Nokian jako jeden z pierwszych producentów zaprzestał stosowania olejów aromatycznych do produkcji swoich opon.
Oleje aromatyczne - jakie przepisy regulują ich stosowanie?
Od dnia 1 stycznia 2010 r. zabronione jest na terenie Unii Europejskiej stosowanie groźnych olejów aromatycznych w produkcji opon. Niedozwolone jest również wprowadzanie do obrotu opon, które takie oleje zawierają. Postanowienia zawarte są w rozporządzeniu REACH ( Registration, Evaluation and Authorisation of Chemicals). Jest to rozporządzenie Parlamentu Europejskiego z 2006 roku dotyczące zarządzania chemikaliami.
Oleje aromatyczne - czym są?
Z czego produkuje się opony?
Oleje aromatyczne to wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne (w skrócie WWA lub PAH, w skrócie od angielskiego Polycyclic Aromatic Hydrocarbons). Wyróżnia się około 200 takich związków. Kilkanaście z nich jest szczególnie groźnych, ze względu na rakotwórcze właściwości. Stosowanie właśnie tych substancji zostało zabronione.
Oleje aromatyczne - dlaczego stosowano je do produkcji opon?
Dowiedz się więcej o budowie opon
Ułatwiało to proces produkcyjny. Oleje aromatyczne poprawiały też przyczepność opon i ich odporność na ścieranie. Używanie nieszkodliwych substancji wymaga od firm oponiarskich przeznaczenia dodatkowych środków finansowych na badania i rozwój.
Jakość opon chińskich często jest bardzo wątpliwa.
Czy zakaz jest przestrzegany?
Więcej informacji o oponach z Chin
1 marca 2011 roku Europejskie Stowarzyszenie Producentów Opon i Gumy (ETRMA - European Tyre & Rubber Manufacturers Association) opublikowało wyniki badań. Sprawdzono 110 różnych rodzajów opon wyprodukowanych pod szyldem 45 marek. 12 opon (czyli ponad 10%) wyprodukowanych pod 9 markami uznano za niezgodne z przepisami. 10 z nich to opony osobowe, pozostałe 2 to opona dostawcza i ciężarowa. Wszystkie toksyczne opony pochodziły z importu. Wyprodukowane zostały w Chinach.
Czy wszystkie opony pochodzące z Chin są niezgodne z przepisami?
Nie. Wielu chińskich producentów przestrzega norm Unii Europejskiej. Ich potencjał jest bardzo duży i przystosowanie metod produkcji do obowiązujących przepisów nie powinno stanowić (i dla wielu nie stanowi) żadnego problemu.
Oleje aromatyczne - kto odpowiada za wprowadzenie na rynek europejski wadliwych opon?
Zgodnie z przepisami REACH za wprowadzenie opon na rynek odpowiedzialny jest importer. Niestety wielu z nich nie zwraca uwagi na skład mieszanki gumowej użytej do produkcji sprowadzanych opon. Według prognoz z 2010 roku na rynku miało znaleźć się 40 mln opon osobowych i dostawczych z Chin. Na rynku europejskim mogą być więc miliony trujących opon.
Wszystkie testowane opony, które były niezgodne z przepisami pochodziły z Chin.
Skąd pochodzą pozostałe opony?
Przeczytaj o innych wymogach UE dotyczących opon
Przebadano także ogumienie z Czech, Francji, Niemiec, Węgier, Włoch, Holandii, Rumunii, Hiszpanii, Wielkiej Brytanii, Indonezji, Japonii, Korei, Tajwanu, Tajlandii i Turcji. W składzie opon wyprodukowanych w tych państwach nie stwierdzono żadnych nieprawidłowości.
Jak zapobiegać rozprzestrzenianiu się opon niezgodnych z przepisami?
Unia Europejska nałożyła na każdego ze swoich członków obowiązek samodzielnego kontrolowania opon obecnych na danym rynku. Władze Wielkiej Brytanii już zapowiedziały wprowadzenie odpowiednich rozwiązań.
Co z oponami wyprodukowanymi przed 2010 rokiem?
Jak odczytać datę produkcji opony?
Przepisy dotyczą jedynie opon wyprodukowanych po 1 stycznia 2010 r. Zgodnie z zasadą niedziałania prawa wstecz starsze opony mogą być bez problemu sprzedawane. Datę produkcji można sprawdzić odczytując kod na oponie. Z powodu globalnego kryzysu gospodarczego zapasy magazynowe na początku 2010 r. nie były na wysokim poziomie, dlatego na rynku nie ma zbyt dużo opon wyprodukowanych w latach 2008-2009.