Wszystko o aquaplaningu: czym jest, jak powstaje, co go wzmacnia, jak mu przeciwdziałać. Sprawdź.
Co to jest aquaplaning?
O aquaplaningu mówimy wtedy, gdy bieżnik nie jest w stanie odprowadzić znajdującej się pod oponą wody, a w miejscu styku z podłożem tworzy się wodny klin, w wyniku czego samochód traci przyczepność - zaczyna płynąć.
Aquaplaning a przyczepność
Warunkiem zachowania przyczepności konieczny jest stały kontakt między oponą a drogą.
Kontakt ten może zostać przerwany przez nadmiar wody na nawierzchni. Cienka warstwa wody pomiędzy nawierzchnią a oponą uniemożliwia powstanie adhezji cząsteczkowej (oddziaływanie na poziomie cząsteczkowym, decydujące o powstawaniu przyczepności). Przy większych głębokościach, gdy mikrochropowatości nawierzchni są zalane (pokryte filmem wody), przyczepność może powstać tylko przez kontakt opony z makrochropowatościami nawierzchni.
Makrochropowatości magazynują i drenują wodę, jednocześnie nie przerywając jej warstwy. W takiej sytuacji, wraz ze wzrostem głębokości wody na nawierzchni oraz prędkością ruchu pojazdu, wzrasta ryzyko powstania aquaplaningu.
Jak powstaje aquaplaning?
Opona na zalanej drodze pcha przed sobą klin wody. Uderzenie bieżnika w klin wody powoduje wzrost ciśnienia hydrodynamicznego wody. Przy stałej głębokości wody ciśnienie to wzrasta proporcjonalnie do kwadratu prędkości i gdy osiągnie wartość większą niż nacisk opony na nawierzchnię drogi, opona nie będzie mogła odpychać klina wody i zacznie unosić się na jej powierzchni. Jako, że wartość nacisku wytwarzanego przez oponę na powierzchnię kontaktu jest zbliżona do ciśnienia w oponie, można powiedzieć że ze zjawiskiem aquaplaningu mamy do czynienia gdy ciśnienie hydrodynamiczne i ciśnienie w oponie są jednakowe.
Aquaplaning - ropzraszanie wody przez oponę.
Jakie czynniki wpływają na aquaplaning?
Czynniki, które mają wpływ na wystąpienie zjawiska aquaplaningu można podzielić na trzy zasadnicze grupy.
Czynniki związane z oponami:
Czynniki związane z ruchem pojazdu:
Czynniki zewnętrzne:
-
głębokość wody,
-
rodzaj nawierzchni (asfalt bitumiczny, beton), poziom mikro i makrochropowatości,
-
zły stan jezdni – występowanie kolein i niecek poprzecznych, duże zużycie nawierzchni.
Aquaplaning i przywracanie kontaktu z nawierzchnią.
Jakie opony są bardziej podatne na aquaplaning, a jakie mniej?
Najistotniejszymi parametrami związanymi z oponami, które zwiększają odporność na aquaplaning są rzeźba bieżnika i kształt śladu opony.
Rzeźba bieżnika
Mniej podatne na aquaplaning są opony z bieżnikiem kierunkowym. Z doskonałych właściwości słyną ponadto opony deszczowe marki Uniroyal. Najgorzej wypadają opony symetryczne.
Kształt śladu opony
Kształt śladu opony wynika z wielu różnych elementów - jak chociażby z samego kształtu rzeźby, budowy wewnętrznej opony, zarysu formy wulkanizacyjnej. Najlepiej jeśli kształt ten jest jak najbardziej zaokrąglony, co umożliwia rozbijanie klina wody tworzącego się przed oponą.
Jakie są skutki aquaplaningu?
Gdy wpadniemy w aquaplaning na prostej, nie mamy możliwości dokonać korekty toru jazdy, zaś w zakręcie nie będziemy śledzić łuku drogi lecz wylecimy po stycznej do zakrętu.
Co robić w przypadku wystąpienia aquaplaningu?
Gdy samochód wpadnie w aquaplaning najistotniejsze jest zachowanie spokoju.
Nie należy wykonywać żadnych gwałtownych ruchów kierownicą. Pedał gazu należy utrzymywać w neutralnej pozycji. Należy pozwolić autu na wytracanie prędkości, bez ostrego hamowania i kręcenia kierownicą - dopóki trwa aquaplaning to nic nie da.
Natomiast w momencie odzyskania przyczepności może doprowadzić do poważnych konsekwencji- samochód pojedzie raptownie w stronę, w którą są skręcone koła. To właśnie moment wyjścia z aquaplaningu jest najbardziej delikatny i niebezpieczny. Zarówno jeśli chodzi o aquaplaning wzdłużny jak i poprzeczny, czyli w zakręcie. To właśnie zbyt gwałtowana reakcja kierowcy, a nie sam aquaplaning powoduje większość wypadków na mokrej nawierzchni.
Producenci testują opony pod kątem odporności na aquaplaning. Fot. Pirelli
Jak unikać aquaplaningu?
Bardzo ważne jest posiadanie opon w dobrym stanie, wyposażonych w głęboki bieżnik.
Jaka prędkość jest bezpieczna? Trudno o jednoznaczną odpowiedź: inna będzie dla konkretnej opony i dla konkretnej głębokości wody, jaką napotkamy na drodze.
Tyle od strony teoretycznej. W praktyce, w warunkach codziennego użytkowania, warstwa wody bywa zdecydowanie głębsza niż 7mm. Zwykle ciężko ocenić głębokość kałuży, do której się zbliżamy, wszechobecne koleiny umożliwiają powstawanie nawet kilkucentymetrowych potoków, zaś źle wyprofilowane zakręty i niecki umożliwiają powstawanie poprzecznych przepraw wodnych. Pamiętajmy, że głębokość tych przeszkód w znaczny sposób obniża teoretyczną prędkość aquaplaningu zwłaszcza na zakrętach.
Czy znalazłeś informacje, których szukałeś?